با مطالعه­ی دقیق استراتژیک جدید دولت آمریکا در قبال تهران به این نتیجه می­رسیم که تمامی گزینه­ها و راههای مقابله با سیاستهای مخرب رژیم جمهوری اسلامی ایران در منطقه، روی میز است. حال، علیرغم قاطعیت موضع ترامپ، در قبال رژیم تهران، ولی به نظر می­رسد که وضعیت به قبل از برجام باز خواهد گشت و سیاست فشار و تحریمها شدت و افزایش خواهند یافت. متاسفانه، این مساله به ضرر ملتهای تحت ستم در جغرافیای سیاسی ایران خواهد بود.

در همین بین، خطای استراتژیکی که رژیم ایران پس از لغو تحریمها انجام داده و منجر به باد رفتن پولهای آزاد شده که گویا میلیاردها دلار برآورده شده بود و همچنین به باد رفتن میلیاردها دلار که پس از گشایش اقتصادی و فروش نفت، عاید رژیم تهران شده بود این است که رژیم جمهوری اسلامی به این نتیجه رسیده بود که برجام (توافق هسته­ای با غرب) نهایی شده و راه برگشت به عقب نخواهد داشت. لذا، به سیاستهای مخرب و مداخله جویانه­ی خود در منطقه ادامه داد و تمام پولهای به دست آمده را برای حمایت از شبه­نطامیان و گروهکهای تروریستی وابسته به تهران هزینه و از دست داد. حال، به نظر می­رسد با وجود احتمال لغو و خروج آمریکا از برجام و همچنین با تشدید تحریمها علیه تهران، یقینا رژیم جمهوری اسلامی و سپاه پاسداران با چالش و بحران سیاسی و اقتصادی خطرناک مواجه خواهند شد. در این خصوص، کارشناسان براین باورند که قدرت تحمل رژیم در برابر فشارها کوتاه خواهد بود و سرنگونی آن دور از دسترس نیست.   

در این راستا، با مطالعه­ی تصمیماتی که قرار است دولت آمریکا در قبال برجام به اجرار بگذارد به نظر می­رسد که زمینه برای تشدید تحریمها علیه ایران از سوی آمریکا کاملا مهیا شده است و از جمله مسائلی که زمینه­ی افزایش تحریمها را فراهم می­کند همانا آزمایشهای موشکهای بالستیک توسط سپاه پاسداران، امتناع ایران از افزایش محدودیتهای اعمال شده علیه تولید سوخت هسته­ای، در گزارشهای کارشناسان آمده است که ایران برای ساخت سلاح اتمی تنها یک سال نیاز دارد، استمرار حمایت از تروریسیم که منطقه را ناامن و بی­ثبات کرده، نقض قوانین و کنوانسیونهای بین­المللی و حقوق بشر است. گفتنی است که مسائل و نکات فوق الذکر تحریمها را علیه تهران توجیه و به طور اتوماتیک تحریمهای اقتصادی آمریکا را علیه ایران فعال خواهند کرد. 

بنا به گفته­های دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا، استراتژی جدید در قبال ایران بر چهار مرحله­ی اصلی استوار است:

اول: همکاری با متحدان منطقه­ای آمریکا در منطقه برای مقابله با سیاستهای تخریبی رژیم ایران و همچنین مقابله و توقیف حمایتهای جمهوری اسلامی از گروهکهای تروریستی که امنیت و ثبات منطقه را تهدید و به خطر انداخته است.

دوم: افزایش تحریمها علیه رژیم ایران برای پایان دادن به حمایتهای مالی و تسلیحاتی از تروریسم.  

سوم: منع ایران از گسترش موشکهای بالستیک و همچنین منع ارسال اسلحه به گروهکهای وابسته به رژیم جمهوری اسلامی که امنیت کشورهای منطقه و تجارت جهانی و کشتیرانی را تهدید می­کند.

چهارم: منع ایران از دستیابی به سلاح هسته­ای، آنهم به هر قیمتی که شده. 

با این وجود، یقینا عدم پایبندی ایران به مفاد برجام دیر یا زود اعلام و این مساله منجر به افزایش تحریمها علیه سپاه پاسداران و نیروی قدس و همچنین برخی از ارگانها و سران رژیم ایران خواهد شد. از سوی دیگر، به دلیل حمایت جمهوری اسلامی از تروریسم و فعالیتهای بی­ثبات کننده آن در منطقه و پرونده­ی سیاه رژیم تهران در زمینه­ی حقوق بشر و کنوانسیونهای بین­المللی مسائلی هستند که احتمال افزایش تحریمها را دوچندان کرده است. در همین بین، به نظر می­رسد که سپاه پاسداران در لیست سیاه تروریسم جای خواهد گرفت و همکاری با آن کاملا ممنوع خواهد شد. جالب اینجاست که تمامی مسائل ذکر شده به لغو برجام نیز کمک می­کنند. گفتنی است که تندروهای رژیم جمهوری اسلامی که با توافق هسته­ای مخالف بودند از حسن روحانی، رئیس جمهور ایران، پس از امضای برجام با گروه 5+1، از آن به عنوان خائن یاد کرده­اند.    

بنابراین، در راستای نقض برجام از سوی رژیم ایران، مساله­ای که حائز اهمیت است و نقض توافق هسته­ای از سوی ایران را تاکید می­کند این است که کسانیکه که پیشتر مخالف توافق هسته­ای/برجام بوده و سپاه پاسداران در راس آنها است همان کسانی هستند که برنامه­ی هسته­ای بحث برانگیز ایران در دست آنها است. آنها کاملا مخالف امضای برجام بوده و از آن به عنوان پنجره­ای برای ورود دشمنان به کشور یاد کرده­اند. لذا، این بدین معنا است که عدم پابیندی آنها به مفاد برجام و اصرار و امتناع آنها از بازرسی تاسیسات هسته­ای که گویا فعالیتهای هسته­ای مخفیانه در این تاسیسات صورت می­گیرد دلیل قاطعی است که ایران به روح برجام پایبنده نبوده است. البته، این مساله­ای است که تمامی گزارشهای سرویسهای اطلاعاتی آن را تاکنون تایید کرده­اند.   

 مركز مطالعات و تحقيقات المزماة

19 اكتبر 2017